Architecten

Jan Sterenberg (1023-2000)

Bouwen in serie: CONSTRUCTIE en CONTEXT

Dat is de titel van het tentoonstellingsportret van architect Jan Sterenberg uit Ter Apel, actief tussen 1951 en 1983.

Hij werd vooral de ontwerper van grote woningbouwprojecten, inclusief de stedenbouwkundige planning daarvan.

Dat begon toen de gemeente Emmen hem en collega-architecten A. Nicolaï en A. Oosterman verzocht de uitbreiding van Emmen op zich te nemen.

In 1978 werd hij hoogleraar seriematige woningbouw aan de T.U. Delft, waar hij zelf ook gestudeerd had. Hij werkte inmiddels aan veel grote projecten in de Randstad, al bleef hij wel in Ter Apel wonen en zijn architectenbureau houden.



Oeds de Leeuw Wieland (1839-1919)

Bouwen voor boeren: BALKEN en BAKSTEEN



Egbert Reitsma (1892 - 1976)

Bouwen met bezieling: KLEUR en VORM

Architect Egbert Reitsma pakte ook zelf regelmatig de troffel om de bouwvakkers voor te doen hoe hij de muren van zijn gebouwen gemetseld wilde hebben. Hij had een voorkeur voor een diepliggende voeg en grillig gevormde bakstenen. „Het liefst werkte hij met gesinterde paarsrode bakstenen die bij te hoog vuur waren gebakken en daardoor waren vervormd. Juist die afgekeurde partijen stenen vond hij prachtig, vanwege hun oneffenheden.” Lammert Reitsma, (84) zoon van de architect, wijst naar de gegroefde bakstenen buitenmuren van de gereformeerde kerk in Andijk. „Dit is het echte vakwerk waar mijn vader van hield. Zo kunnen ze het nu niet meer metselen.”

Vooral in het noorden van het land heeft hij zijn sporen nagelaten. Voor de Tweede Wereldoorlog ontwierp hij tal van kerken en villawoningen, voornamelijk in de stijl van de Amsterdamse School. Zijn bekendste gebouwen zijn het Noorder-sanatorium Dennenoord in Zuidlaren en gereformeerde kerken in Andijk, Kollum, Weesp, Appingedam en Leeuwarden. Na de oorlog richtte hij zich meer op de stijl van de Nieuwe Zakelijkheid.



Gerrit Nijhuis (1860 - 1940)

Bouwen volgens de laatste mode: VERHOUDINGEN en VERSIERINGEN

De eerste tentoonstelling in deze serie van vier over Noord-Nederlandse architecten, ging over de 'oude meester' Gerrit Nijhuis, actief als architect van 1880 tot 1920, maar is doorgetrokken naar het heden door een hedendaagse architect uit het noorden, Jurjen van der Meer, zich te laten spiegelen aan Nijhuis. Dat gebeurt in een film die bij de tentoonstelling hoort en begin november 2017 op het Noordelijk Filmfestival in Leeuwarden draait.

In deze film wordt het proces van het uitvoeren van een actuele ontwerpopdracht gevolgd: opdrachtgever Rieks Kroon wil in de binnenstad twee winkelpanden met daarboven appartementen neerzetten, die een verrijking voor de stad moeten zijn. 

De vrijheid die Nijhuis destijds had, omdat hij bouwde in een periode dat de stad kon uitbreiden, is tegenwoordig ondenkbaar. Een origineel ontwerp is daarom altijd onderworpen aan ge- en verboden. Met alle beperkingen, of moeten we zeggen: uitdagingen vandien.